2

fa اثربخشی درمان فراشناختی بر بهبود حافظه‌های کلامی و کاری در جانبازان مبتلا به اختلال استرس پس از سانحه Effectiveness of Metacognitive Therapy to Improve Verbal and Working Memories in PTSD Veterans <img alt="لنگر" height="1" src="file:///C:/Users/2017/AppData/Local/Temp/msohtmlclip1/01/clip_image001.gif" width="1" ><a name="OLE_LINK3">اهداف:</a> یکی از فرآیندهای روان‌شناختی که در ایجاد و تداوم اختلال استرس پس از سانحه نقش بنیادی را بازی می‌کند، حافظه است. هدف پژوهش حاضر،  بررسی اثربخشی مداخله فراشناختی بر سطوح حافظه کاری و حافظه کلامی در جانبازان مبتلا به اختلال استرس پس از سانحه بود. ابزار و روش‌ها: پژوهش نیمه‌آزمایشی با طرح پیش‌آزمون- پس‌آزمون حاضر در کلیه جانبازان مبتلا به اختلال استرس پس از سانحه مراجعه‌کننده به مراکز مشاوره شهر‌های اصفهان و نجف‌آباد در بهار و تابستان 1393 بود. از بین این افراد 30 نفر به‌روش نمونه‌گیری در دسترس انتخاب و به‌صورت تصادفی در گروه‌های آزمایش و کنترل قرار داده شدند. ابزار پژوهش، پرسش‌نامه اطلاعات جمعیت‌شناختی، آزمون حافظه کلامی وکسلر و تکلیف حافظه کاری ان- بک بود. هشت جلسه درمان گروهیی فراشناختی برای گروه آزمایش انجام شد. آزمودنی‌ها در هر گروه قبل از مداخله و در پایان مداخله مورد آزمون قرار گرفتند. داده‌ها با استفاده از تحلیل کواریانسس چندمتغیره و توسط نرم‌افزار آماری SPSS 18 تحلیل شدند. یافته‌ها: در مرحله پس‌آزمون، گروه آزمایش بهبود معنی‌داری در متغیرهای حافظه کاری و حافظه کلامی نشان دادند (0.05p<). همچنین تفاوت معنی‌داری در مولفه‌های حافظه کلامی ساده و سطح دوم حافظه کاری مشاهده نشد. نتیجه‌گیری: درمان فراشناختی بر بهبود عملکرد حافظه کاری و کلامی بیماران مبتلا به اختلال استرس پس از سانحه موثر است. Aims: Memory is one of the psychological processes that plays a major role in creating and sustaining post-traumatic stress disorder. The purpose of this study was to determine the effectiveness of Metacognitive therapy on working memory and verbal memory in veterans with post-traumatic stress disorder patients. Materials & Methods: This quasi-experimental research was conducted with pretest-posttest design in all post-traumatic stress disorder patients who were referred to the consultant centers of Esfahan and Najafabad cities, Iran, in spring and summer 2014. Among these, 30 patients were selected by available sampling and were randomly divided into experimental and control groups. All patients were assessed by demographic information questionnaire, Beck Depression Inventory, Beck Anxiety Inventory, Wechsler test of verbal memory WMS-II & N-back at pretest and posttest. The experimental group received 8 metacognitive therapy sessions. Subjects in each group were tested before and after the intervention. Data were analyzed by MANCOVA in SPSS 18 software. Findings: At posttest, the experimental group showed a significant improvement in working memory and verbal memory (p<0.05). Also the experimental group did not show significant differences in the components of a simple verbal memory and second level of working memory. Conclusion: Metacognitive therapy improves the working memory and verbal memory of post-traumatic stress disorder patients. درمان فراشناختی, حافظه کلامی, حافظه کاری, جانبازان, اختلال استرس پس از سانحه Therapy, Memory, Short-Term,Verbal Memory, Veterans,Stress Disorder, Post-Traumatic 107 113 http://ijwph.daneshafarand.org/browse.php?a_code=A-10-1199-1&slc_lang=fa&sid=3 S. Ghorbani سلمان قربانی 1003194753284600376369 1003194753284600376369 No Clinical Psychology Department, Human Sciences Faculty, Najafabad Branch, Islamic Azad University, Najafabad, Iran گروه روان‌شناسی بالینی، دانشکده علوم انسانی، واحد نجف آباد، دانشگاه آزاد اسلامی، نجف‌آباد، ایران H. Kazemi Zahrani حمید کاظمی زهرانی kazemi_psyc@yahoo.com 1003194753284600376370 1003194753284600376370 Yes Psychology Department, Human Sciences Faculty, Payame Noor University, Tehran, Iran گروه روان‌شناسی، دانشکده علوم انسانی، دانشگاه پیام نور، تهران، ایران